Logo Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

huiselijkgeweld.nl

Relatie veiligheid thuis en tienerzwangerschappen

26-01-2016

Een onstabiel gezinsklimaat en schokkende gebeurtenissen in de jeugd spelen een belangrijke rol bij het ontstaan van tienerzwangerschappen. Dat blijkt uit recent onderzoek van Rutgers. Een gebrek aan veiligheid thuis en psychische problemen zijn van invloed op de eigenwaarde en de seksuele weerbaarheid van de meiden.

Het onderzoek, gefinancierd door het ministerie van VWS, geeft inzicht in de levensverhalen van 46 meiden die voor hun twintigste zwanger werden. Uit de analyse van de interviews komt naar voren wat er aan de zwangerschap vooraf gaat, hoe meiden de zwangerschap beleven, wat meespeelt in de keuze voor afbreken of uitdragen van de zwangerschap en wat bepaalt hoe hun leven daarna verloopt. Indrukwekkende verhalen, met veel aanknopingspunten voor preventie.

Gezinsklimaat

Veel van de meiden in dit onderzoek hebben te maken gehad met emotionele verwaarlozing, huiselijk geweld, scheidingen of uithuisplaatsing. Daarnaast blijkt het gehele functioneren van het meisje een belangrijke factor: weinig zelfvertrouwen/laag zelfbeeld, sociaal isolement, psychische problemen als gevolg van het meemaken van schokkende gebeurtenissen (zoals pesten, vechtscheiding, overlijden ouder) en een vroege seksuele start.

Eigenwaarde en weerbaarheid

De mate van beschadiging die sommige meiden oplopen in hun jeugd grijpt diep in op hun gevoel van eigenwaarde en hun weerbaarheid. Hun beschadigde hechting en het gevoel er niet toe te doen, werkt door op hun (seksuele) weerbaarheid naar jongens. De kwetsbaarheid en emotionele afhankelijkheid van de meiden in hun relatie met jongens is een andere cruciale factor in het ontstaan van de zwangerschap. Soms was er ook sprake van emotionele en fysieke mishandeling en seksuele dwang.

Problemen met pilgebruik

Het rapport maakt ook zichtbaar dat er veel problemen spelen rond anticonceptie. Er zijn meiden die de pil niet consequent geslikt hebben en ook niet goed wisten hoe belangrijk dit was. Ook vertelt een groot aantal dat de pil niet werkte door het slikken van antibiotica of door een combinatie van veel drank en overgeven. Alternatieven voor de pil worden nog erg weinig aangereikt aan deze meiden. Bijna niemand heeft advies gekregen over welke soort anticonceptie het meest geschikt is. Ook na een abortus of bevalling krijgen meiden weinig begeleiding over anticonceptie.

Uit de interviews blijkt ook welke belemmeringen en gebrek aan ondersteuning de meiden hebben ervaren bij de verwerking van een abortus of het inrichten van hun leven als jonge moeder. Ook hier zou veel meer aandacht voor moeten zijn.

Download het rapport 'In een klap volwassen - Over tienerzwangerschap' op externe linkwww.rutgers.nl.